CNC Torna Programlama: G-Code ile Torna Operasyonları

CAM232 Ekibi | 29 Nisan 2026 | 10 dk okuma

CNC torna programlama, freze programlamadan farklı bir mantık gerektirir: Z ekseni boyunca doğrusal hareket, X ekseni çap yönü ve C ekseni dönüş. Bu rehberde Fanuc uyumlu CNC torna G-Code komutlarını, döngülerini ve CAM232 ile nasıl otomatik üretileceğini öğreneceksiniz.

Torna Koordinat Sistemi

CNC tornada koordinatlar şu şekilde tanımlanır:

Dikkat: Bazı kontrolcülerde X değeri yarıçap cinsinden girilir. Tezgah parametrelerinizi kontrol edin; yanlış mod seçimi ölçü hatasına yol açar.

Temel Torna G-Code Komutları

G-CodeAçıklamaÖrnek
G0Hızlı konumlandırmaG0 X100 Z5
G1Doğrusal kesimG1 X50 Z-30 F0.2
G2Saat yönünde daireselG2 X60 Z-20 R10
G3Saat yönü tersine daireselG3 X40 Z-15 R8
G4Bekleme (dwell)G4 P1000 (1 sn)
G20/G21Inch / Metrik birimG21
G28Referans noktasına dönG28 U0 W0
G40/G41/G42Takım yarıçapı kompanzasyonuG42 (sağ taraf)
G50Maks. devir sınırıG50 S3000
G70Finish döngüsü (G71/G72 sonrası)G70 P10 Q20
G71Silindirik kaba döngüG71 U1.5 R0.5
G72Yüzey kaba döngüG72 W1 R0.5
G76Diş döngüsüG76 P010060 Q100 R0.05
G96Sabit kesim hızı (CSS)G96 S180 (180 m/dk)
G97Sabit devir (RPM)G97 S1200
G98/G99İlerleme: mm/dk / mm/devG99 F0.15

G96 ve G97: Hız Modları

Torna programlamada en kritik karar noktalarından biri hız modudur:

G96 — Sabit Yüzey Hızı (CSS)

Kontrolcü, çap değiştikçe deviri otomatik olarak ayarlar; böylece kesim hızı sabit kalır. Parlak ve tutarlı yüzey kalitesi için idealdir.

G96 S200 M3 (200 m/dk sabit hız, mil ileri)
G50 S4000 (maks. 4000 RPM sınırı — küçük çaplarda aşım önleme)
G0 X80 Z2
G1 Z-50 F0.2 (çap 80mm'de devir otomatik hesaplanır)

G97 — Sabit Devir (RPM)

Devir sabit kalır, çap değişse de devir değişmez. Diş çekme, pah kırma ve kesme operasyonlarında tercih edilir.

G97 S800 M3 (sabit 800 RPM)
G1 X0 F0.05 (yüzey tornalama, merkeze kadar)

G71 — Silindirik Kaba Döngü

G71, karmaşık dış çap profillerini birden fazla pasoda otomatik olarak kaba işler. Fanuc kontrol için iki blok gereklidir:

G71 U1.5 R0.5 (paso derinliği 1.5mm, geri çekilme 0.5mm)
G71 P10 Q20 U0.3 W0.1 F0.25 (finish payı: X=0.3mm, Z=0.1mm)
N10 G0 X20 (profil başlangıcı)
G1 Z-10 F0.15
X35 Z-25
Z-50
N20 X80 (profil sonu)
G70 P10 Q20 F0.12 S220 (finish döngüsü)

Not: G71'den sonra G70 finish döngüsü çalıştırılır. G70, P–Q arasındaki profili finish parametrelerinde (F, S) bir kez geçer.

G76 — Diş Döngüsü

G76, dış veya iç metrik/inç diş çekmeyi otomatik olarak yapar. Fanuc formatında iki blok kullanılır:

(M30×2 dış diş örneği)
G97 S600 M3
G0 X35 Z5 (başlangıç konumu)
G76 P010060 Q100 R0.05 (01: giriş sayısı, 00: bitiş tipi, 60: diş açısı; Q=min paso, R=finish payı)
G76 X27.835 Z-28 P1082 Q350 F2.0 (X=çekirdek çapı, P=diş yüksekliği, Q=ilk paso, F=adım)
ParametreAçıklamaÖrnek
P (1. blok)Giriş sayısı + bitiş + açıP010060 → 1 giriş, 0 bitiş, 60°
Q (1. blok)Minimum paso derinliği (×0.001mm)Q100 → 0.1mm
R (1. blok)Finish payıR0.05
X (2. blok)Diş çekirdek çapıM30×2 → X27.835
P (2. blok)Diş yüksekliği (×0.001mm)P1082 → 1.082mm
Q (2. blok)İlk paso derinliği (×0.001mm)Q350 → 0.35mm
FAdım (pitch)F2.0 → 2mm adım

Temel Torna Operasyonları

Dış Çap Tornalama

G96 S180 G99 M3
G50 S3500
G0 X82 Z2 T0101
G1 X80 Z0 F0.3 (yüzeye yaklaş)
G1 Z-100 F0.25 (dış çap kes)
G0 X200 Z100 (güvenli bölge)

Yüzey Tornalama

G96 S200 G99 M3
G50 S4000
G0 X82 Z0.1 T0101
G1 X-1 F0.15 (merkeze kadar yüzey kes)
G0 Z2

İç Çap (Bore)

G96 S150 G99 M3
G50 S3000
G0 X24 Z2 T0303 (iç çap takımı)
G1 Z-45 F0.1 (delik içini büyüt)
G0 Z5

Takım Bildirgesi (Tool Block)

Her takım değişiminde takım numarası (T) ve ofset numarası (iki haneli) birlikte kullanılır:

T0101 (takım 1, ofset 1 — dış çap)
T0202 (takım 2, ofset 2 — yüzey)
T0303 (takım 3, ofset 3 — iç çap / bore)
T0404 (takım 4, ofset 4 — diş)

M-Code Referansı (Torna)

M-CodeAçıklama
M3Mil ileri (CW)
M4Mil geri (CCW)
M5Mil durdur
M8Soğutma sıvısı açık
M9Soğutma sıvısı kapalı
M30Program sonu ve başa dön
M0Program durdur (operatör onayı)

CAM232 ile Otomatik Torna G-Code

CAM232 online CAM yazılımı, 12 torna operasyonu için G-Code'u parametrelerden otomatik üretir. Manuel G-Code yazmayı ortadan kaldırır:

Kontrolcü seçeneği olarak Fanuc, Siemens, Mazak ve diğerleri desteklenir. G96/G97 modu, G98/G99 ilerleme birimi ve takım numarası form üzerinden ayarlanır.

CNC Torna G-Code'unu Otomatik Oluşturun

Parametreleri girin, G-Code'u indirin. Kurulum yok.

CAM232'yi Ücretsiz Deneyin

Sonuç

CNC torna programlama, koordinat sistemi, hız modları (G96/G97) ve döngüler (G71, G76) konusunda doğru temeli gerektir. Bu rehberdeki G-Code örneklerini kendi tezgahınıza uyarlayabilir ya da CAM232 ile tüm bu döngüleri otomatik üretebilirsiniz. Hız modu, adım ve finish payı gibi parametreler doğru ayarlandığında hem yüzey kalitesi hem de takım ömrü önemli ölçüde iyileşir.